Bartın, Hakkari ve Yüksekova’daki yüksek doğal gaz faturalarını Meclis'e taşıdı

Öznur Bartın, Hakkari ve Yüksekova’da son iki ayda yurttaşlara tebliğ edilen olağan dışı yüksek doğal gaz faturalarına ilişkin olarak, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı’na yazılı soru önergesi sundu. Bartın, önergesinde sorularının Alparslan Bayraktar tarafından Anayasa’nın 98’inci ve TBMM İçtüzüğü’nün 96’ncı ve 99’uncu maddeleri gereğince yazılı olarak yanıtlanmasını talep etti.

Önergede, Hakkari ve Yüksekova’da son iki ayda yurttaşlara tebliğ edilen yüksek doğal gaz faturalarının münferit bir sorun olmaktan çıktığı, yaygın ve yapısal bir mağduriyet alanına dönüştüğü belirtildi. Yerel ve ulusal basına yansıyan örneklerde; 2+1 ve yalıtımlı konutlarda dahi 8.848 TL, 9.200 TL ve 13–14 bin TL seviyelerinde faturalar düzenlendiği, bazı hanelere aylık 700–800 metreküp doğal gaz tüketimi tahakkuk ettirildiği ifade edildi.

Yüksekova’da faaliyet yürüten bir esnafa 36.716 TL tutarında doğal gaz faturası tebliğ edilmesinin, sorunun ulaştığı boyutu açık biçimde ortaya koyduğu belirtilen önergede, bu tutarın küçük ölçekli bir işletme için aylık kira bedelini aşan ve ticari faaliyetin sürdürülebilirliğini doğrudan tehdit eden bir maliyet kalemi haline geldiği vurgulandı. Bu durumun yalnızca yurttaşları değil, esnafı ve yerel ekonomiyi de olumsuz etkilediği kaydedildi.

Basına yansıyan örneklerden birinde, bir yurttaşın Aralık ayı için 717 metreküp doğal gaz tükettiğinin iddia edildiği, metreküp birim fiyatının 11,85 TL olarak yansıtıldığı, toplam tüketim bedelinin 15.334 TL olduğu, bunun 6.555 TL’sinin devlet desteği kapsamında karşılandığı, kalan 8.848 TL’nin ise yurttaşa fatura edildiği ifade edildi. Önergede, Hakkari gibi kış mevsiminin uzun sürdüğü ancak gelir düzeyinin düşük olduğu bir kentte bu tutarların ısınma hakkını fiilen erişilemez kıldığına dikkat çekildi.

Batı illerinde benzer konut ve işyeri niteliklerinde, daha yüksek kombi ayarlarına rağmen doğal gaz faturalarının çoğunlukla 3.000–4.000 TL bandında kaldığının bilindiği belirtilen önergede, Hakkari ve Yüksekova’da daha düşük sıcaklık ayarlarıyla çok daha yüksek faturaların ortaya çıkmasının; metreküp birim maliyeti, tarife uygulaması, sayaç okuma ve tahakkuk süreçleri bakımından açıklanması gereken ciddi farklılıklara işaret ettiği kaydedildi.

Önergede ayrıca, Hakkari ve Yüksekova’da doğal gaz dağıtım hizmeti sunan Akmercan Hakkâri Şırnak Doğalgaz Dağıtım Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin uygulamalarına ilişkin kamuoyunu tatmin eden şeffaf bir açıklama yapılmamış olmasının güvensizliği artırdığı belirtildi. Doğal gazın sosyal devlet ilkesi gereği temel bir kamusal hizmet olduğu vurgulanarak, ticari kaygılarla yurttaş aleyhine sonuçlar doğuracak biçimde uygulanmasının kabul edilemez olduğu ifade edildi.

Bartın, işsizliğin yüksek, esnafın ayakta kalma mücadelesi verdiği Hakkari’de bu düzeydeki faturaların borçluluğu artırdığını, sosyal kırılganlığı büyüttüğünü ve bölgesel eşitsizlikleri derinleştirdiğini belirtti. Bu nedenle konunun bireysel itirazların ötesinde, kamusal denetim, sosyal adalet ve bölgesel eşitlik ilkeleri temelinde ele alınması gerektiğini kaydetti.

Bu çerçevede Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın, ilgili dağıtım şirketinin tarife, faturalama, sayaç okuma ve tahakkuk uygulamalarını bütüncül biçimde incelemesi, ortaya çıkan mağduriyetleri giderecek idari ve mali düzenlemeleri hayata geçirmesi gerektiği ifade edildi.

Bartın’ın Bakanlığa yönelttiği sorular şöyle:

– Hakkâri ve Yüksekova’da son iki ayda yurttaşlara ve esnafa tebliğ edilen 8.000 TL ile 36.716 TL arasında değişen doğal gaz faturaları hakkında Bakanlığınıza ulaşan şikâyet sayısı kaçtır?

– Yüksekova’da bir esnafa kesilen 36.716 TL tutarındaki doğal gaz faturası Bakanlığınızca incelenmiş midir? İncelenmişse, bu faturanın metreküp tüketimi ve birim maliyeti nedir?

– Hakkâri/Yüksekova ile İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa ve Kocaeli gibi batı illerinde konut ve ticarethane aboneleri için uygulanan metreküp başına nihai doğal gaz maliyetleri ayrı ayrı ne kadardır? Bu iller arasındaki farkların gerekçesi nedir?

– Basına yansıyan 700–800 metreküp aylık tüketim tahakkukları, bölgenin konut ve işyeri yapısı dikkate alındığında teknik olarak olağan mıdır? Bu değerler hangi kriterlere göre belirlenmektedir?

– Hakkâri ve Yüksekova’da faaliyet yürüten Akmercan Hakkâri Şırnak Doğalgaz Dağıtım Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin sayaç okuma ve faturalama süreçleri son iki yıl içinde denetlenmiş midir? Denetim sonuçları nelerdir?

– Batı illerinde daha yüksek kombi derecelerine rağmen daha düşük faturalar ödenirken, Hakkari’de düşük derecelerde çok daha yüksek faturaların ortaya çıkmasının nesnel ve teknik gerekçesi nedir?

– İş olanaklarının sınırlı olduğu Hakkari’de, bu tutardaki faturaların esnafı ve yurttaşı iflas noktasına sürüklediği dikkate alındığında, Bakanlığınızın bölgeye özgü ek destek veya tarife düzenlemesi yapma planı var mıdır veya olacak mıdır?

– İnceleme süreci tamamlanana kadar, itiraz konusu yüksek faturalar için tahsilatın durdurulması veya ertelenmesi yönünde bir idari tedbir alınacak mıdır?

– Yapılacak incelemeler sonucunda hatalı tahakkuk tespit edilmesi halinde, yurttaşların ve esnafın ödedikleri bedeller faiziyle birlikte iade edilecek midir?