Bartın, Hakkâri için “afet bölgesi” teklifini Meclis’e sundu

Dem Parti Hakkâri Milletvekili Öznur Bartın, bölgede son dönemde artan heyelan, kaya düşmesi ve zemin instabilitesi gibi risklere dikkat çekerek, Hakkâri’nin “genel hayata etkili afet bölgesi” ilan edilmesini öngören kanun teklifini Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı’na sundu.

Teklifin gerekçesinde, Hakkâri’nin sarp topoğrafyası, yüksek eğimli yerleşim yapısı ve sert iklim koşulları nedeniyle çoklu afet tehdidi altında bulunduğu vurgulandı. Bölgede yaşanan heyelanların artık münferit olaylar olmaktan çıktığı, ulaşım altyapısında yaşanan çökmelerle birlikte sağlık, eğitim ve acil hizmetlere erişimin aksadığı ifade edildi.

Gerekçede ayrıca Şemdinli-Yüksekova Fay Zonu başta olmak üzere çevredeki aktif fay hatlarına dikkat çekilerek, bölgenin büyük deprem üretme potansiyeline sahip olduğu ve mevcut altyapının bu riskler karşısında yetersiz kalabileceği belirtildi.

Son dönemde yaşanan yol kapanmaları ve ulaşım aksaklıklarının kenti adeta izole hale getirdiği belirtilirken, bunun ekonomik etkilerine de değinildi. Esnafın satışlarının düştüğü, nakliye maliyetlerinin arttığı ve tarım-hayvancılıkla geçinen vatandaşların ürünlerini pazara ulaştıramadığı kaydedildi.

Teklif kapsamında, 7269 sayılı kanuna eklenecek geçici maddeyle Hakkâri ve çevresinin afet bölgesi ilan edilmesi, vatandaşlara yapılacak yardımların hızlandırılması ve kamu kaynaklarının daha etkin kullanılmasının amaçlandığı ifade edildi.

Teklifte, afet risklerinin azaltılması, ulaşım altyapısının güvenli hale getirilmesi ve ekonomik olarak kırılgan kesimlerin desteklenmesi için idari ve mali mekanizmaların devreye alınması hedefleniyor.

Bartın'ın sunduğu kanun teklifi metninin son kısmında şu ifadelere yer verdildi:

"Anayasa’nın 2, 5, 17 ve 56’ncı maddeleri birlikte değerlendirildiğinde; devletin temel nitelikleri, görevleri ve yurttaşların temel hakları çerçevesinde, yaşam hakkının korunması ile herkesin sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşamasının güvence altına alınması, açık ve bağlayıcı bir kamusal yükümlülük olarak ortaya konulmaktadır. Bu anayasal çerçeve, devletin yalnızca ortaya çıkan risklere müdahale eden bir yapı olmasını değil; aynı zamanda bu riskleri önceden öngören, azaltan ve ortadan kaldırmaya yönelik tedbirleri zamanında ve etkin biçimde hayata geçiren aktif bir sorumluluk üstlenmesini zorunlu kılmaktadır.

Bu anayasal ilke ve yükümlülükler ile 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısıyla Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun’un “genel hayata etkili afet” yaklaşımı birlikte değerlendirildiğinde; Hakkâri ili ve çevresinin deprem riski başta olmak üzere heyelan, kaya düşmesi ve diğer jeolojik afet türleri bakımından çoklu afet tehdidi altında bulunduğu, bu nedenle söz konusu alanın hukuki ve idari bakımdan bütüncül bir afet yönetimi yaklaşımıyla ele alınmasının zorunlu olduğu anlaşılmaktadır. Bu çerçevede hazırladığımız kanun teklifi ile; Hakkâri’nin “genel hayata etkili afet bölgesi” niteliğinin hukuken tespit edilmesi, afet ve deprem risklerinin azaltılması, ulaşım altyapısının modern mühendislik standartlarına uygun şekilde güvenli hale getirilmesi ve ekonomik olarak kırılgan durumda bulunan esnaf, çiftçi ve tüm yurttaşların sosyal koruma mekanizmalarıyla desteklenmesi amaçlanmaktadır. Bu düzenleme, kamu otoritesinin yaşam hakkını ve toplumsal refahı güvence altına alma yönündeki anayasal sorumluluğunun zorunlu bir tezahürüdür ve elzemdir."