Yüksekova’da bahar ve yaz aylarında ilçe çarşısının farklı noktalarında satış yapan seyyar satıcılar, kış mevsimiyle birlikte çalışma alanlarının daraldığını, hatta bazı günler tamamen iş yapamaz duruma geldiklerini ifade etti.
Seyyar satıcılar, bir yandan ailelerinin geçimini sağlama mücadelesi verirken, diğer yandan çarşı merkezinde düzensiz şekilde tezgâh açmak zorunda kalmalarının şehir estetiğini de olumsuz etkilediğinin farkında olduklarını belirtti. Ancak satıcılar, kendilerine alternatif bir alan sunulmadığı sürece başka bir çarelerinin olmadığını vurguladı.
“Kar altında dışarıda tezgâh açmak gerçekten çok zor”
Sanat Sokağı’nda kıyafet satan evli ve çocuk sahibi Ömer Özer, bu kışı devam eden bir inşaatın alt katında geçirdiğini belirterek, “Her yıl kış geldiğinde aynı çileyi yaşıyoruz. Bu sene bina sahibinin insiyatifiyle inşaatın alt katına tezgâhımı koyabildim. Sağ olsun, bana yardımcı oldu. Ama bu kalıcı bir çözüm değil. Soğuk, yağmur ve kar altında dışarıda tezgâh açmak gerçekten çok zor. Biz de insanız, bizim de çalışabileceğimiz insani koşullara ihtiyacımız var. Ben yer bulabildim ama birçok seyyarcı arkadaşım bulamadığı için evde oturuyor. Çalışamayan arkadaşlarım çocuklarına ekmek götüremiyor” dedi. Özer, yetkililere çağrıda bulunarak, seyyar tezgâhçılar için özel bir alan oluşturulmasının hem esnaf hem de kent için faydalı olacağını da sözlerine ekledi.
“Çalışmazsak eve ekmek girmiyor”
Cengiz Topel Caddesi üzerinde, Büyükçay deresinin geçtiği köprü yanında tezgâh açan Nusrettin Temel ise geçimini tamamen mevsimlik satışlara dayandırmak zorunda olduğunu belirtti. Temel, yılın her döneminde farklı ürünler satarak ayakta kalmaya çalıştığını ifade ederek, “Yazın pancar satarak geçimimi sağlıyorum. Kış gelince de balık satıyorum. Başka bir gelirim yok. Soğukta saatlerce ayakta kalıyoruz, bazen elimiz ayağımız donuyor. Ama çalışmazsak eve ekmek girmiyor. Evliyim, çocuklarım var ve onların ihtiyaçlarını bu tezgahtan karşılıyorum” diye konuştu.
“Üzeri kapalı ve düzenli bir alan istiyoruz”
Aynı bölgede çorap, çakmak ve küçük ihtiyaç ürünleri satan Hasan Duman da seyyar satıcıların çoğunun benzer durumda olduğunu dile getirerek, “Bizler düzenli bir dükkânımız olmadığı için sürekli tedirginiz. Havanın ne olacağı belli değil, bugün satış yapıp yapamayacağımız belli değil. Buna rağmen ailemizi bu işten geçindirmeye çalışıyoruz. Bizim talebimiz çok büyük değil; sadece kışın çalışabileceğimiz, üzeri kapalı ve düzenli bir alan istiyoruz” ifadelerini aktardı.
“Herkesin tek derdi, onurlu bir şekilde ekmeğini kazanmak”
Büyükçay köprüsü çevresinde tezgâh açan bir diğer seyyar satıcı Arafat Çavlı da mevsime göre ürün değiştirerek geçimini sağlamaya çalıştığını belirtti. Çavlı, kış aylarında yaşanan zorlukların psikolojik olarak da yıpratıcı olduğuna vurgu yaparak, “Bahar geldiğinde pancar satıyorum, kışın da balığa yöneliyorum. Ama sorun her zaman aynı, soğuk, yağmur ve belirsizlik. Çoğumuz evli ve çocuk sahibiyiz. Bekâr olan arkadaşlarımız da ailelerine destek olmak için bu işi yapıyor. Herkesin tek derdi, onurlu bir şekilde ekmeğini kazanmak” diye belirtti.