Yüksekova’da faaliyet gösteren kuaför esnafı, son dönemde artış gösterdiği öne sürülen kayıt dışı çalışma nedeniyle yaşadıkları sorunları gündeme taşıdı. Yüksekova Esnaf ve Sanatkârlar Odası Başkanı İrfan Sarı, özellikle kuaförlük alanında kayıt dışı çalışan kişilerin çoğaldığını belirterek, durumun ilçe esnafını ekonomik açıdan ciddi şekilde etkilediğini söyledi.
Artan maliyetler nedeniyle işletmelerin ayakta kalmakta zorlandığını ifade eden Sarı, “Elektrik, kira, vergi, sigorta ve personel giderleri her geçen gün artıyor. TÜFE oranlarının üzerinde kira artışları yaşanıyor. Tüm bunların yanında bir de kayıt dışı çalışanlarla mücadele etmek zorunda kalıyoruz” dedi.
Kayıt dışı çalışanların yalnızca kuaför sektöründe değil, botoks ve dolgu uygulamaları gibi alanlarda da faaliyet gösterdiğini savunan Sarı, bunun halk sağlığı açısından da risk oluşturabileceğini dile getirdi. Sarı, bazı kişilerin herhangi bir resmi kayıt olmadan hizmet verdiğini ileri sürerek, denetimlerin artırılması gerektiğini kaydetti.
İlçede yabancı uyruklu kişilerin düşük ücretlerle çalıştırıldığını öne süren Sarı, bu durumun hem iş gücü piyasasını hem de yerel esnafı olumsuz etkilediğini belirtti. Sarı, “Bazı kişiler çalışma izni olmadan ve sigortasız şekilde çalıştırılıyor. Bu durum hem hukuki risk oluşturuyor hem de kayıtlı çalışan esnafı zor durumda bırakıyor” diye konuştu.
Çarşı merkezinde artan işportacılığın da esnafı etkilediğini ifade eden Sarı, kaldırımlarda ve cadde kenarlarında satış yapan kişilerin haksız rekabete neden olduğunu söyledi. Sarı, “Kimliği belirsiz ürünlerin çarşı merkezinde satıldığını görüyoruz. Vergi veren, kira ödeyen ve resmi şekilde çalışan esnaf ile kayıt dışı satış yapan kişiler aynı şartlarda değerlendirilemez” ifadelerini kullandı.
Kayıt dışı faaliyetlerin piyasa dengesini bozduğunu savunan Sarı, ilçedeki sıcak para dolaşımının da olumsuz etkilendiğini belirtti. Sarı, “Burada kazanılan paranın ilçe ekonomisine dönmesi gerekirken farklı yerlere aktarılması piyasayı zorluyor. Günlük cirolarımız ciddi şekilde düştü. Esnaf müşteri bulmakta zorlanıyor” dedi.
Sorunun çözümü için çeşitli kurumlarla görüşmeler yaptıklarını belirten Sarı, kaymakamlığa resmi yazı sunduklarını ve belediye zabıta ekipleriyle koordineli çalıştıklarını söyledi. Ancak alınan önlemlerin yeterli olmadığını savunan Sarı, kalıcı çözümler üretilmesi gerektiğini ifade etti.
Kuaför esnafıyla birlikte sosyal medya üzerinden farkındalık çalışması başlattıklarını da dile getiren Sarı, “Instagram ve X platformlarında sesimizi duyurmaya çalışıyoruz. Hazırladığımız görsellerle kamuoyu oluşturmak istiyoruz. Diğer esnafların da bu çalışmaya destek vermesini bekliyoruz” dedi.
Ekonomik daralma nedeniyle birçok işletmenin kapanma noktasına geldiğini söyleyen Sarı, son aylarda yaklaşık 20 ila 25 iş yerinin kapandığını ifade ederek, “Piyasa her geçen gün daralıyor. Denetimler çoğu zaman kayıtlı işletmelere yapılıyor ancak kayıt dışı faaliyetlerle yeterince mücadele edildiğini düşünmüyoruz. Kamu kurumlarının bu konuda daha etkin çalışma yürütmesi gerekiyor” şeklinde konuştu.