Van T Tipi Hapishanesi’nde tutulan hasta mahpus Felem Aker’in kronik astım, oksijen yetersizliği, riskli nodüller ve hayati mineral değerlerindeki kritik düşüşler nedeniyle ağır bir sağlık tablosuyla karşı karşıya olduğunu belirten Bartın, mevcut koşulların telafisi mümkün olmayan sonuçlar doğurabileceğine dikkat çekti. Bartın, Adli Tıp Kurumu’nun “hapishanede kalabilir” yönündeki raporunun da yeniden değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Adalet Bakanı Yılmaz Tunç’un yanıtlaması istemiyle TBMM’ye yazılı soru önergesi sunan Bartın ayrıca İnsan Hakları İnceleme Komisyonu’na başvurdu.
Bartın’ın Bakan Tunç'a sorduğu sorular şöyle:
- Hasta mahpus Felem Aker’in güncel sağlık durumuna ilişkin bağımsız ve tam teşekküllü bir hastaneden alınmış en son sağlık kurulu raporu nedir ve raporda hangi tıbbi bulgular yer almaktadır?
- Kronik astım, oksijen yetersizliği, riskli nodüller ve kalsiyum düşüklüğü karşısında uygulanan tedavi planı nedir ve hangi uzmanlık birimlerince yürütülmektedir?
- Radyoloji ve patoloji incelemelerinde tespit edilen riskli nodüllere ilişkin hangi ileri tetkik ve tedaviler planlanmış veya uygulanmıştır?
- İyonize kalsiyum düzeyindeki kritik düşüş nedeniyle hangi acil tıbbi müdahaleler yapılmıştır ve bu müdahaleler nasıl kayıt altına alınmıştır?
- Sürekli oksijen ihtiyacı bulunan bir hasta mahpusun hapishane koşullarında tedavisinin sürdürülebilirliği nasıl sağlanmaktadır?
- ATK tarafından verilen “hapishanede kalabilir” raporu hangi tıbbi kriterlere dayanmaktadır ve bu rapor güncel sağlık bulguları ışığında yeniden değerlendirilmiş midir?
- Son on yıl içinde ATK tarafından benzer nitelikte rapor verilen ağır hasta mahpuslardan kaçı hapishanelerde yaşamını yitirmiştir? Bu konuda Bakanlığınızın elindeki istatistiki veriler nelerdir?
- ATK raporlarının hazırlanma sürecinde bağımsız uzman görüşü ve etkili bir denetim mekanizması bulunmakta mıdır?
- 5275 sayılı Kanun’un 16. maddesi kapsamında hasta mahpus Felem Aker’in tahliyesi, tedavisinin dışarıda sürdürülmesi ve infazının ertelenmesi yönünde herhangi bir değerlendirme yapılmış mıdır? Yapılmış ise bu başvuruların kapsamı, dayanakları ve sonuçları nelerdir; reddedilmiş ise gerekçeleri nedir?
- Ağır hasta mahpusların üniversite hastanelerinde kesintisiz tedavi görmesini sağlamak amacıyla hangi idari tedbirler alınmaktadır?
- Hapishanelerde bulunan ağır hasta mahpusların sayısı kaçtır ve bu mahpuslardan kaçı infaz ertelemesinden yararlanmıştır?
- Hasta mahpusların yaşam hakkını korumaya yönelik olarak Bakanlığınızın planladığı yapısal düzenlemeler nelerdir?
Bartın’dan İnsan Hakları İnceleme Komisyonu’na başvuru
Öznur Bartın, hasta mahpus Felem Aker’in durumuna ilişkin olarak TBMM İnsan Hakları İnceleme Komisyonu Başkanlığı’na da başvuruda bulundu. Başvuruda, Aker’in kronik astım hastalığına bağlı oksijen yetersizliği nedeniyle kalp ve beyin fonksiyonlarının olumsuz etkilendiği, her gün düzenli oksijen desteğine ihtiyaç duyduğu ve sağlık durumunun giderek ağırlaştığı belirtildi.
Bartın, Felem Aker’in Aralık 2024’te Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Hastanesi’nde safra kesesi ameliyatı geçirdiğini, 12 gün hastanede kalmasına rağmen tedavisi tamamlanmadan yeniden hapishaneye sevk edildiğini aktardı. Tutukluluğu boyunca çok sayıda astım krizi geçirdiği ifade edilen Aker hakkında yapılan radyolojik ve patolojik incelemelerde riskli nodüller tespit edildiği, ancak etkin ve sürekli bir tedavi sürecinin işletilmediği vurgulandı.
Başvuruda, iyonize kalsiyum değerinin hayati seviyelerin altına düştüğü, buna rağmen yeterli acil tıbbi müdahalenin sağlanmadığı; iki ay önce guatr ameliyatı geçiren Aker’in boğazında yeniden şişme oluştuğu ve yeni bir cerrahi müdahaleye ihtiyaç duyduğu bilgilerine yer verildi.
Bartın, Adli Tıp Kurumu’nun “hapishanede kalabilir” yönündeki raporunun, ağır hasta mahpusların yaşam hakkı üzerindeki etkilerine dikkat çekerek, benzer raporlar sonrasında birçok mahpusun cezaevlerinde yaşamını yitirdiğini hatırlattı. Bu durumun yalnızca tıbbi değil, hukuki ve vicdani bir sorumluluk alanı yarattığını belirtti.
Başvuruda, Anayasa’nın yaşam hakkı ve sağlık hakkına ilişkin hükümleri ile uluslararası sözleşmelere atıf yapılarak, İnsan Hakları İnceleme Komisyonu’nun konuyu acilen gündemine alması, Hükümlü ve Tutuklu Hakları Alt Komisyonu’nun Van T Tipi Hapishanesi’ni ziyaret etmesi ve yaşanan hak ihlallerine ilişkin gerekli girişimlerde bulunması talep edildi.